Burgemeester Han Weber over noodsituaties en de campagne Denk Vooruit

Het gaat niet alleen om spullen, maar ook om naar elkaar omkijken: praat met je straat.

Stel dat de stroom drie dagen uitvalt. U kunt niet pinnen, uw telefoon niet opladen en misschien heeft u geen internet. Wat doet u dan? Met de landelijke campagne Denk Vooruit worden inwoners opgeroepen om zich voor te bereiden op een noodsituatie. Ook in Zuidplas besteden we hier aandacht aan. Uit een recente peiling 'Peiling Zuidplas: afspraken voor noodsituaties blijven vaak uit' onder Zuidplas inwoners blijkt dat veel deelnemers zich bewust zijn van de risico’s. Maar er zijn ook dingen die beter kunnen. We spreken burgemeester Han Weber over wat de gemeente doet en wat inwoners zelf kunnen doen.

Waarom is het belangrijk dat inwoners zich voorbereiden op een noodsituatie?

‘We zijn steeds afhankelijker van stroom en internet. We gebruiken het om te betalen, contact te houden en ons huis te verwarmen. Als dat langere tijd niet werkt, heeft dat grote gevolgen. Stroom kan om verschillende redenen uitvallen. Bijvoorbeeld door een storing of doordat we met z'n allen te veel stroom tegelijk gebruiken. Ook de wereld om ons heen verandert. De spanningen tussen landen nemen toe. Daardoor kunnen bijvoorbeeld onze stroomvoorziening en het internet worden verstoord, zelfs vanuit andere landen. Daarom is het belangrijk om na te denken over wat u doet als stroom, water of internet langere tijd uitvalt.’

Inwoners krijgen het advies om zich de eerste 72 uur zelf te kunnen redden. Waarom is dat zo belangrijk?

‘Bij een noodsituatie krijgen de gemeente en hulpdiensten veel vragen tegelijk. We moeten dan eerst mensen helpen die in direct gevaar zijn. Als u zelf genoeg water, eten en andere belangrijke spullen in huis heeft, hoeft u niet meteen om hulp te vragen. En kunnen we ons de eerste uren of dagen ons concentreren op de mensen die in direct gevaar zijn.

Hoe bereidt de gemeente Zuidplas zich voor op een noodsituatie?

‘De gemeente bereidt zich samen met de hulpdiensten en andere organisaties voor op verschillende noodsituaties. Bij een grote crisis werken we samen binnen Veiligheidsregio Hollands Midden. Daarin werken gemeenten, brandweer, politie en organisaties voor medische hulp samen. De veiligheidsregio helpt om die samenwerking goed te laten verlopen. Ook ondersteunt zij gemeenten bij de voorbereiding en bij het geven van duidelijke informatie aan inwoners. We maken samen plannen, trainen en oefenen. Daarbij kijken we niet alleen naar een grote brand of een andere noodsituatie die een paar uur duurt, maar ook naar bijvoorbeeld stroomuitval die meerdere dagen duurt. Dat vraagt om andere afspraken en voorbereidingen. Daar werken we samen met de veiligheidsregio en andere gemeenten aan.’

Wat kunnen inwoners tijdens een noodsituatie van de gemeente verwachten?

‘De gemeente en hulpdiensten doen er alles aan om mensen te helpen. Bij een grote crisis werken we samen met Veiligheidsregio Hollands Midden. We delen informatie en stemmen af welke hulp nodig is. Daarbij kijken we ook of opvang en verzorging nodig en mogelijk zijn. Maar we kunnen niet garanderen dat iedereen direct hulp krijgt of dat er meteen opvang is. Als de stroom uitvalt, kunnen bijvoorbeeld mensen vast komen te zitten in liften. De brandweer moet dan eerst mensen helpen die direct gevaar lopen. Andere hulpvragen moeten misschien wachten. Daarom is het belangrijk dat inwoners zich de eerste dagen zoveel mogelijk zelf kunnen redden.’

Lees ook 'Wat kunt u van de gemeente verwachten tijdens een noodsituatie?'.

We hebben inwoners gevraagd hoe goed zij zijn voorbereid op een noodsituatie. Wat valt u op aan de uitkomsten?

Ik vind het goed om te zien dat veel inwoners weten dat bijvoorbeeld de stroom kan uitvallen. Dat bewustzijn is belangrijk. Uit de peiling blijkt ook dat we nog weinig nadenken over hoe we elkaar kunnen helpen. Kent u bijvoorbeeld mensen in uw straat die extra hulp nodig hebben? Een goede voorbereiding gaat niet alleen over spullen in huis hebben. Het gaat ook over elkaar kennen en naar elkaar omkijken. Daarom wil ik iedereen meegeven: praat met uw straat. Bespreek wat er kan gebeuren en hoe u elkaar kunt helpen. Want samen staan we sterker. De deelnemers hebben ook aangegeven wat zij in een noodsituatie van de gemeente verwachten. Die antwoorden zijn voor ons waardevol. We nemen ze mee in onze voorbereidingen en in de samenwerking met andere gemeenten en de veiligheidsregio.

Wat zou u iedere inwoner van Zuidplas willen meegeven?

Denk eerst na over wat een noodsituatie voor uw eigen situatie betekent. Wat doet u als de stroom uitvalt? Hoe betaalt u als pinnen niet werkt? En hoe komt u aan betrouwbare informatie als internet wegvalt? Bedenk ook of u afhankelijk bent van zorg of medicijnen en wat u daarvoor vooraf moet regelen.

Begin ook met een noodpakket. Zorg bijvoorbeeld voor voldoende drinkwater en eten dat lang goed blijft en dat u niet hoeft te verwarmen. Kijk daarnaast om u heen: wie kunt u helpen en wie kan u helpen? U hoeft niet alles in één keer te regelen.

En bent u zelf goed voorbereid?

‘Ja, ik ben zelf ook gaan nadenken over: stel nou dat… Wat als de stroom uitvalt? Of als er geen water meer uit de kraan komt? Dan realiseer je je hoeveel dingen vanzelfsprekend lijken. Zelfs autorijden kan lastig worden, omdat benzinepompen stroom nodig hebben. Ik heb daarom gekeken wat ik zelf nodig heb in zo’n situatie. Zo heb ik verlichting op batterijen, voldoende batterijen in huis en zelfs een klein noodaggregaat. Kaarsen gebruik ik liever niet. Die geven weinig licht en zorgen voor brandgevaar. Zeker tijdens een noodsituatie wil je voorkomen dat de hulpdiensten het nóg drukker krijgen. Ook controleer ik regelmatig mijn voorraad drinkwater, want die moet je op tijd vervangen. Het belangrijkste is dat je jezelf vooraf de vraag stelt: stel nou dat er iets gebeurt, wat heb ik dan nodig?’