Burgemeester aan het woord: onze jaarwisseling verandert
Waarom deze column?
Sommige onderwerpen en besluiten van de gemeente hebben wat meer uitleg nodig. Daarom starten we met een column. We leggen uit wat er speelt, waar we rekening mee houden en waarom we bepaalde keuzes maken. Zo krijgt u meer inzicht in hoe een besluit tot stand komt en wat dit (mogelijk) voor u en andere inwoners betekent.
Onze jaarwisseling verandert
De manier waarop we oud en nieuw vieren, verandert met de tijd. Ooit was het vooral een feest in kleine kring, thuis, soms gecombineerd met kerkbezoek of samen zingen. Later waren er jongens zoals ik die buiten vuurwerk afstaken - en waarbij je vooral moest oppassen met de strijkers. Voor veel mensen hoort vuurwerk bij de jaarwisseling. Ik begrijp dat goed. Het is een traditie waar mensen plezier aan beleven en naar uitkijken. Tegelijkertijd zie ik ook de andere kant. Inwoners maken zich zorgen om hun veiligheid, hun huisdieren, schade aan hun woning of auto en de gevolgen voor onze leefomgeving. En er is nog een kant die ik als burgemeester nadrukkelijk mee moet wegen: de veiligheid tijdens de jaarwisseling.
De jaarwisseling is ook voor hulpverleners veranderd
Terwijl de meesten van ons oud en nieuw vieren, zijn politieagenten, handhavers, onze (vrijwillige) brandweer, ambulancemedewerkers en medewerkers van de buitendienst aan het werk. Zij staan klaar wanneer het misgaat. En ook zij willen na hun dienst weer veilig thuiskomen bij hun gezin. Helaas is dat niet vanzelfsprekend. Hulpverleners krijgen tijdens de jaarwisseling te maken met agressie en zwaar illegaal vuurwerk. Vuurwerk dat soms nauwelijks nog iets met feestvieren te maken heeft. Ook vallen er ieder jaar slachtoffers en ontstaat er schade. Vorig jaar hebben we ook in onze gemeente gezien hoe ernstig de gevolgen kunnen zijn, toen een woning afbrandde door verdwaald vuurwerk. Mede vanwege deze ontwikkelingen heeft de landelijke politiek besloten tot een vuurwerkverbod. Het doel is om toe te werken naar een veiligere jaarwisseling, met minder slachtoffers, schade en overlast.
Waarom geen ontheffingen in Zuidplas?
Sinds 1 augustus 2026 geldt in heel Nederland een verbod op alle soorten vuurwerk, behalve F1-vuurwerk, zoals sterretjes en knalerwten. De landelijke overheid heeft gemeenten de mogelijkheid gegeven om onder voorwaarden uitzonderingen te maken. Als burgemeester kan ik dus ontheffingen verlenen. Maar die mogelijkheid brengt ook een verantwoordelijkheid met zich mee. Een ontheffing is niet simpelweg toestemming geven om ergens vuurwerk af te steken. We moeten bepalen onder welke voorwaarden dat veilig kan. Een aanvraag moet zorgvuldig worden beoordeeld. Omwonenden moeten de mogelijkheid krijgen om bezwaar te maken. En als we toestemming geven, moeten we ook kunnen controleren of iedereen zich aan de afspraken houdt. Dat vraagt capaciteit van de gemeente, politie, handhaving en andere betrokken partijen. En juist tijdens de jaarwisseling hebben we die mensen hard nodig op straat om het algemene vuurwerkverbod te handhaven. De beschikbare capaciteit is dan al volledig nodig om de veiligheid in onze dorpen zo goed mogelijk te bewaken. Daar komt bij dat de landelijke regels zo laat duidelijk zijn geworden, dat we voor deze jaarwisseling onvoldoende tijd hebben om een zorgvuldige regeling te maken en het hele proces, inclusief de mogelijkheid om bezwaar te maken, goed te organiseren.
Dit jaar geen ontheffingen; een lastige afweging
Ik realiseer me dat dit voor inwoners die graag vuurwerk afsteken een teleurstelling is. Deze keuze maken we dan ook niet omdat we een traditie willen afpakken of een feest willen verpesten. Als burgemeester moet ik verschillende belangen tegen elkaar afwegen. Wat voor de één een mooie traditie is, kan voor een ander zorgen voor angst, overlast of een gevoel van onveiligheid. En ik moet ook kijken naar wat we van onze hulpverleners kunnen vragen en wat in de praktijk veilig en uitvoerbaar is.
Voor dit jaar leidt die afweging tot deze keuze. Hoe we de jaarwisseling in de toekomst vieren, staat daarmee niet voor altijd vast. Misschien zijn er andere manieren waarop we in onze dorpen samen het nieuwe jaar kunnen inluiden. Een georganiseerd vuurwerkmoment zou bijvoorbeeld een mogelijkheid kunnen zijn. Maar ook daarvoor moeten we eerst goed onderzoeken wat veilig, haalbaar en wenselijk is.
Voor nu hoop ik vooral dat we er samen een mooie jaarwisseling van maken. Een jaarwisseling waarin we rekening houden met elkaar en waarin onze brandweermensen, politieagenten, ambulancemedewerkers, handhavers en medewerkers van de buitendienst hun werk veilig kunnen doen. Zodat ook zij na afloop weer veilig thuiskomen.
Han Weber
Burgemeester van Zuidplas